Heb je een uitnodiging ontvangen voor een sollicitatiegesprek? Gefeliciteerd! Je cv en motivatie hebben de werkgever overtuigd. Nu is het tijd voor de volgende stap: je sollicitatiegesprek goed voorbereiden. Een goede voorbereiding vergroot niet alleen je zelfvertrouwen, maar ook de kans dat jij de baan krijgt. In dit artikel lees je hoe je je optimaal voorbereidt op een sollicitatiegesprek en welke fouten je beter kunt voorkomen.
Doe onderzoek naar de organisatie
Voordat je solliciteerde heb je natuurlijk al onderzoek gedaan naar de organisatie. Doe dit nu nog uitgebreider en kijk wat je allemaal nog meer kunt ontdekken. Haal informatie uit jaarverslagen, lees de website, de laatste nieuwsberichten, social media etc. Vraag vrienden, familie en kennissen wat zij weten over het bedrijf. Ken je iemand die er werkt, dat is helemaal fijn, dan kun je diegene al jouw vragen stellen. Al deze informatie kan jou weer goed van pas komen tijdens het sollicitatiegesprek. Zoek ook jouw gesprekspartner(s) op via bijvoorbeeld Google of LinkedIn en probeer zoveel mogelijk te weten te komen. Wie weet kun je tijdens het gesprek iets van wat je hebt gevonden gebruiken, een gezamenlijke hobby of vakantieplek?
Bereid je antwoorden voor
Tijdens het sollicitatiegesprek kun je veel vragen over jouw ervaring en persoonlijke eigenschappen verwachten. Bereid jezelf optimaal voor door het lijstje 'meest gestelde vragen sollicitatiegesprek' van Hays eens door te nemen. Via Google kun je natuurlijk nog veel meer sollicitatievragen vinden die je kunt gebruiken bij jouw voorbereiding.
Werkgevers en recruiters beschikken over een heel arsenaal aan simpele, maar slimme vragen waarmee ze goed kunnen inschatten wat voor vlees ze in de kuip hebben. Sommige vragen lijken eenvoudig, maar zijn bedoeld om meer inzicht te krijgen in jouw gedrag, motivatie of manier van werken. Juist daarom is het verstandig om je goed voor te bereiden. Een advies voor het beantwoorden vind je hier in het downloadbare pdf.
Zorg ook dat je zelf vragen hebt voorbereid en dat je daarbij interesse toont in je gesprekspartner en de organisatie. Tijdens het sollicitatiegesprek voor de baan van je dromen zal de recruiter zeker aan jou vragen: "Heb je nog vragen voor mij?” Welke vraag stel je dan. Adviseur Recruitment Ikrame el Bouzidi heeft een lijst samengesteld met dé beste vragen die je als kandidaat kunt stellen.
Veel recruiters gebruiken de STARR-methode tijdens het sollicitatiegesprek om zo efficiënt mogelijk antwoord te krijgen op een bepaalde vraag of een beeld te schetsen van een situatie. Jij kunt deze methode zelf ook inzetten voor meer succes. Hoe je dat doet, lees je in het artikel van de Sollicitatiedokter. Zo maak je jouw verhaal geloofwaardig en overtuigend. Oefen het gesprek alvast met een werkvindmaatje, zodat je jouw verhaal goed helder hebt, de antwoorden op de vragen goed oefent en je daardoor veel zelfverzekerder het gesprek kunt voeren.
Maak een sterke eerste indruk
Oefen de weg er naartoe zodat je de weg weet en je weet hoelang je er over doet en dus ruim op tijd komt. Als je te laat bent begin je niet met de juiste eerste indruk en moet je extra je best doen in het gesprek dit weer goed te maken. Vanaf het moment dat je binnenkomt, maak je indruk. Iedereen die je ontmoet kan onderdeel zijn van jouw eerste indruk. Wees daarom vriendelijk en professioneel tegen iedereen die je tegenkomt. Zorg dat je enthousiast en vitaal overkomt tijdens een sollicitatiegesprek en dat de werkgever jouw positieve kant ziet.
Tips voor een online sollicitatiegesprek
Veel organisaties voeren tegenwoordig één of meerdere sollicitatiegesprekken online. Bereid je daarom ook voor op een videogesprek. Controleer vooraf je camera, geluid, internetverbinding en zorg voor een rustige achtergrond zonder afleiding. Kijk tijdens een videogesprek zoveel mogelijk in de camera in plaats van naar je eigen beeld. Zo maak je beter oogcontact met je gesprekspartner.
Laat een positieve houding zien
Je lichaamstaal zegt vaak net zoveel als je woorden. Maak oogcontact, glimlach, geef een stevige hand (als dat past), zit rechtop en probeer rustig te spreken. Daarmee straal je zelfvertrouwen en betrokkenheid uit. Stel je niet terughoudend op. Weet welke oplossing jij komt brengen. Denk niet alleen na over waarom jij deze baan graag wilt, maar ook over wat jij de organisatie komt brengen. Welke kennis, ervaring of talenten maken jou van toegevoegde waarde? Laat jouw enthousiasme zien op punten die relevant zijn voor de functie en de organisatie. Heb je verteld wat je wilde vertellen? Of was je zo zenuwachtig dat er iets heel anders uit kwam? Je kunt dat gewoon vertellen en jezelf de kans geven om het alsnog goed te doen.
Do's tijdens een sollicitatiegesprek
Bedenk zowel drie goede als drie minder goede eigenschappen van jezelf en voorbeelden in werk- of thuissituatie waar die eigenschappen naar voren kwamen. En bedenk wat je wilt doen om je minder goede eigenschappen te verbeteren. Let daarbij goed op woordkeuze. Je kunt jezelf lui noemen of een efficiënte werker. Iedere goede eigenschap heeft een eigen valkuil, maar iedere slechte eigenschap heeft ook z’n goede kanten! Als je hier bewust van bent, kom je al een heel eind.
Don'ts tijdens een sollicitatiegesprek
Stel geen vragen over onderwerpen die je ook in de vacaturetekst of op de website van de organisatie had kunnen vinden. Dit kan overkomen alsof je je niet goed hebt voorbereid.
Stel tijdens het eerste gesprek geen vragen over het salaris, de werktijden of arbeidsvoorwaarden. Dat komt in een eventueel volgend gesprek aan bod.
Hoe ga je om met vragen over je leeftijd?
Krijg je een vraag over je leeftijd? Reageer dan ontspannen en leg de nadruk op de ervaring en kwaliteiten die je meebrengt. Uiteindelijk gaat het om wat jij kunt bijdragen aan de organisatie.
Vraag naar de vervolgprocedure
Als het gesprek (bijna) is afgelopen en je weet nog niet hoe de vervolgprocedure er uit ziet? Vraag dan wie gaat je bellen of mailen en wanneer. Kun je die persoon zelf bereiken als je na die dag en tijd nog niets hebt gehoord of als je elkaar mis bent gelopen? Probeer in ieder geval te voorkomen dat je zit te wachten op iets waarvan je niet weet wanneer het komen gaat!
Na het sollicitatiegesprek
Stuur eventueel een korte bedankmail. Daarmee laat je zien dat je enthousiast bent en waardeert dat de organisatie tijd voor je heeft genomen. Dat hoeft geen lange mail te zijn, maar kan net het verschil maken.
Ben je afgewezen? Zie het als een leermoment
Ben je het (net) niet geworden? Dat is balen. Het kost vast wat tijd om over die teleurstelling heen te komen. Geef jezelf die tijd en probeer daarna positief terug te kijken op deze ervaring. Vergeet niet om te vragen waarom je bent afgewezen en kijk, als dat kan, of je nog contact kunt houden voor kansen in de toekomst. Wie weet kan dat jou én de organisatie nog een toekomstige samenwerking opleveren. Omstandigheden kunnen snel veranderen. Laat in ieder geval een positieve indruk achter en wordt nooit boos of verongelijkt.
Oefening baart kunst. Een goede voorbereiding neemt de zenuwen niet helemaal weg, maar zorgt er wel voor dat je met meer rust, vertrouwen en overtuiging het gesprek ingaat. En juist dat maakt vaak het verschil. Hoe meer en hoe vaker je oefent hoe beter het gesprek zal verlopen. Naarmate je meerdere gesprekken hebt gevoerd, zul je merken dat het steeds makkelijker gaat. Dus raak niet teleurgesteld als de eerste paar sollicitatiegesprekken niks opleveren. Bij het voeren van ieder gesprek wordt je beter en zelfverzekerder.
"One important key to success is self-confidence. An important key to self-confidence is preparation"
(Arthur Ashe)
Dit blog verscheen voor het eerst op 13 februari 2021 en is bijgewerkt in 2026.